O zdrowiu ponad podziałami
Wiceminister zdrowia Tomasz Maciejewski podczas posiedzenia Rady Zdrowia przy Prezydencie RP wskazał, że wpływ na sytuację polskiego systemu ochrony zdrowia, w tym na wzrost kosztów świadczeń opieki zdrowotnej ma sytuacja demograficzna. Poinformował o trwających pracach nad ustawami, które mają być odpowiedzią na te wyzwania.
– Tak jak deklarowaliśmy od początku, czyli od momentu, kiedy Jolanta Sobierańska-Grenda objęła urząd ministra zdrowia, jesteśmy otwarci na dialog ze wszystkimi interesariuszami systemu ochrony zdrowia, z każdą opcją polityczną, z Pałacem Prezydenckim. Braliśmy udział w Szczycie Zdrowia u Pana Prezydenta, który odbył się w listopadzie 2025 roku, dlatego również dzisiaj bierzemy udział w posiedzeniu Rady Zdrowia przy Prezydencie RP – powiedział wiceminister Maciejewski.
Przychody ze składek spadły z 95 do 80 procent
Wiceszef resortu zdrowia wskazał, że podczas posiedzenia były poruszane tematy związane z wpływem demografii na system ochrony zdrowia. Padły też pomysły na reorganizację systemu, co wynika właśnie ze zmian demograficznych.
Jak podkreślił Maciejewski, w ostatnich latach obserwuje się stały wzrost udziału osób starszych w populacji Polski. W 2005 r. udział ten wyniósł 17,2 proc., a w 2024 r. ukształtował się na poziomie 26,6 proc. Na koniec 2024 r. liczba osób w wieku 60 lat i więcej wyniosła blisko 10 mln. Szacuje się, że do 2060 r. liczba osób w tym wieku wzrośnie do 11,9 mln i będzie stanowić prawie 40 proc. całej populacji. Jednym z efektów zmieniającej się sytuacji demograficznej jest spadek udziału przychodów ze składek na ubezpieczenie zdrowotne w przychodach ogółem NFZ. W latach 2023-2025 było to: 95 proc. w 2023 r., 87 proc. w 2024 r. oraz 80 proc. w 2025 r.
Coraz większa część przychodów płatnika musi pochodzić ze środków budżetu państwa - w tym przede wszystkim dotacja podmiotowa na finansowanie świadczeń gwarantowanych, która znacząco wzrosła od 2024 r. i w ostatnich latach wyniosła:
- w 2023 r.: 200 mln zł;
- w 2024 r.: blisko 14,8 mld zł;
- w 2025 r.: blisko 33 mld zł.
Wiceminiser zdrowia podkreślił, że środki zwiększające dotację dla NFZ miały istotny wpływ na realizację procesu rozliczenia świadczeń ponadlimitowych za 2025 r.
Demografia a opieka okołoporodowa
Sytuacja demograficzna ma fundamentalny wpływ na funkcjonowanie oddziałów szpitalnych, zaczynając od położnictwa. W 2020 r. przyjęto 345 tys. porodów, podczas gdy w 2025 r. było to już tylko 231 tys., czego konsekwencją było zmniejszenie liczby funkcjonujących porodówek z 370 w 2020 r. do 306 w 2025 r.
W związku z zachodzącymi zmianami demograficznymi i zamykaniem oddziałów położniczych przez szpitale, Ministerstwo Zdrowia prowadzi działania mające zapewnić kompleksową, jakościową opiekę dla kobiet w ciąży i porodzie opartą o poradnie, oddziały ginekologiczno-położnicze a także rozwiązania w postaci już wprowadzonego nowego świadczenia związanego z opieką okołoporodową na terenach powiatów bez dostępu do oddziału położniczo-ginekologicznego. Rozporządzenie dot. „Opieki nad kobietą w ciąży i kobietą rodzącą realizowaną przez położną” weszło w życie 31 stycznia 2026 r.
Domy Narodzin i porodów domowych – nowy zespół zajmie się propozycjami
Tomasz Maciejewski przekazał, że wodpowiedzi na postulaty społeczne minister zdrowia jest również w trakcie powoływania zespołu, który ma na celu przygotowanie propozycji rozwiązań systemowych w zakresie funkcjonowania Domów Narodzin i porodów domowych.
Przypomniał ponadto, że świadczenia związane z przyjęciem porodu oraz opieką nad noworodkiem są świadczeniami nielimitowanymi.
– Jesteśmy przededniu procedowania ustawy o e-zdrowiu oraz kilku innych ustaw dotyczących systemu ochrony zdrowia, jego rozwoju w kontekście także cyfryzacji. Po przeprocedowaniu ustaw przez Sejm i Senat, trafią one do podpisu Pana Prezydenta i liczymy na życzliwość w tej sprawie – zaznaczył Tomasz Maciejewski.
Przeczytaj także: „Ratuj się, kto może? ►”, „Niepokój narodzin”

