Słodki ślad w mózgu
Duże ilości fruktozy spożywane w czasie ciąży zaburzają działanie komórek macierzystych w mózgu – zakłócone zostaje między innymi powstawanie nowych neuronów.
Od dłuższego czasu wiadomo, że błędy w żywieniu matki podczas ciąży mogą nieść negatywne skutki dla dziecka w jego późniejszym życiu – zwracają uwagę eksperci z Fujita Health University. Wysokie spożycie tego cukru przez kobiety ciężarne (obecnego między innymi w słodzonych napojach) powiązano już wcześniej ze zwiększoną podatnością potomstwa na cukrzycę, choroby układu krążenia oraz zaburzenia neurologiczne i poznawcze.
Gorsza pamięć i zmiany w genach u potomstwa
Japoński zespół, którego praca została opublikowana pod tytułem „High fructose during pregnancy impairs stem cell function in the fetal brain”1 (z „Stem Cell Reports”), prowadząc eksperymenty na gryzoniach, zauważył, że dorosłe osobniki osiągały gorsze wyniki w testach uczenia się i pamięci, jeśli przed urodzeniem były narażone na wysokie dawki fruktozy. Ich matkom podawano syrop kukurydziany o wysokiej zawartości tego cukru prostego.
Naukowcy szczegółowo opisali reakcje biologiczne stojące za pogorszeniem tych zdolności. W grupie narażonej na fruktozę ograniczona była neurogeneza, czyli powstawanie nowych komórek nerwowych z neuronalnych komórek macierzystych (NSC). Dotyczyło to obszarów mózgu bezpośrednio zaangażowanych w procesy poznawcze.
Co więcej, w samych komórkach macierzystych badacze zaobserwowali wyraźne anomalie: zahamowanie podziałów komórkowych, upośledzenie formowania nowych neuronów oraz zaburzoną ekspresję genów. Aby to wyjaśnić, przeanalizowali modyfikacje epigenetyczne, czyli mechanizmy odpowiadające za aktywność poszczególnych genów bez zmiany samego kodu DNA.
Jak się okazało, ekspozycja na wysokie dawki fruktozy wywoływała trwałe ślady epigenetyczne w płodowych NSC. Zmiany te utrzymywały się aż do dorosłości i stale blokowały geny kluczowe dla neurogenezy.
Zdaniem autorów, choć badania epidemiologiczne u ludzi pokazują podobne korelacje, potrzebne będą dalsze analizy. Pozwolą one sprawdzić, czy ludzkie komórki macierzyste są w analogiczny sposób podatne na działanie fruktozy oraz innych stresorów środowiskowych.
Biologiczna pamięć diety matki
– Nasze badanie sugeruje, że neuronalne komórki macierzyste mogą zachowywać biologiczną pamięć odżywiania matki w czasie ciąży. Może to pomóc wyjaśnić, w jaki sposób przejściowa prenatalna nierównowaga dietetyczna prowadzi do długotrwałych zmian w rozwoju i funkcjonowaniu mózgu – podsumował jeden z autorów publikacji, dr Hiroya Yamada z Fujita Health University School of Medicine.
Przypis:
