Reumatologia ratuje życie, ale system nie nadąża

• Dostęp do diagnostyki, nowoczesnego leczenia i kompleksowej opieki nad pacjentami z chorobami reumatycznymi były głównymi tematami posiedzenia Parlamentarnego Zespołu ds. Chorób Reumatycznych

• W debacie uczestniczyli przedstawiciele Ministerstwa Zdrowia, Narodowego Funduszu Zdrowia, Rzecznika Praw Pacjenta, konsultanci krajowi oraz organizacje pacjenckie

• Polska reumatologia dysponuje dziś nowoczesnymi metodami leczenia i wykwalifikowaną kadrą. Największym wyzwaniem pozostaje jednak stworzenie systemu, który zapewni pacjentom szybki dostęp do diagnostyki i terapii

Bardzo istotne słowa powiedział dr hab. n. med. Bogdan Batko, konsultant krajowy w dziedzinie reumatologii. Podkreślił, że współczesna reumatologia nie zajmuje się wyłącznie leczeniem bólu stawów, lecz ratuje życie i sprawność pacjentów.

– Reumatologia przeszła fascynującą drogę – od medycyny bezsilnej do medycyny, która przywraca pełnosprawność i dosłownie ratuje życie – mówił.

Jak wyjaśnił, choroby reumatyczne to przede wszystkim schorzenia autoimmunologiczne i autozapalne, które mogą prowadzić do uszkodzenia serca, płuc, nerek czy naczyń krwionośnych. W wielu przypadkach pierwsze objawy nie dotyczą stawów, dlatego pacjenci trafiają do różnych specjalistów, a właściwa diagnoza stawiana jest zbyt późno.

Ekspert przedstawił przykłady młodych pacjentów, u których szybkie rozpoznanie i zastosowanie leczenia biologicznego pozwoliło uniknąć ciężkich powikłań. Zwrócił również uwagę, że w przypadku olbrzymiokomórkowego zapalenia tętnic lekarze mają zaledwie 48 godzin na rozpoczęcie terapii, aby zapobiec trwałej utracie wzroku.

Według przedstawionych danych opieki reumatologicznej może wymagać nawet 9–9,5 miliona Polaków, podczas gdy liczba poradni reumatologicznych w ostatnich latach zmniejszyła się o około 11proc. Średni czas oczekiwania na pierwszą wizytę wynosi obecnie około 190 dni.

Dr hab. Bogdan Batko zapowiedział, że priorytetami na najbliższe lata będą m.in. wprowadzenie skutecznego triażu pacjentów, wzmocnienie ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, rozwój opieki koordynowanej oraz edukacja lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej.

Perspektywę pacjentów przedstawiła Małgorzata Ufnal, prezes Fundacji Rheuma Active, która sama choruje na schorzenie reumatyczne.

– Jesteśmy niewidzialnymi pacjentami. Nie dlatego, że jest nas mało, ale dlatego, że naszej choroby często nie widać. Nie widać bólu, zmęczenia ani lęku o przyszłość. Niewidzialni jesteśmy również dla systemu ochrony zdrowia – podkreśliła.

Stanowisko PTR dotyczące dostępu do innowacyjnego i klasycznego leczenia w reumatologii w PolscePacjenci mają dostęp do leczenia w ramach 9 programów lekowych obejmujących łącznie 24 substancje czynne w kilkunastu wskazaniach klinicznych. Publikujemy stanowisko Polskiego Towarzystwa Reumatologicznego dotyczące dostępu do innowacyjnego i klasycznego leczenia w reumatologii w Polsce według stanu na 1 maja 2026 roku.

Problemy z dostępnością leczenia potwierdziła także prof. dr hab. n. med. Brygida Kwiatkowska, która przedstawiła dane dotyczące programów lekowych. Zwróciła uwagę, że mimo systematycznego wzrostu liczby pacjentów leczonych terapiami biologicznymi w ostatnich miesiącach widoczne jest wyraźne spowolnienie.

– Trend był bardzo dobry, jednak obecnie obserwujemy jego wyhamowanie, wynikające z problemów finansowych i ograniczeń we włączaniu nowych pacjentów do programów lekowych – zaznaczyła.

Eksperci zgodnie podkreślali, że polska reumatologia dysponuje dziś nowoczesnymi metodami leczenia i wykwalifikowaną kadrą. Największym wyzwaniem pozostaje jednak stworzenie systemu, który zapewni pacjentom szybki dostęp do diagnostyki i terapii. W chorobach reumatycznych czas ma kluczowe znaczenie – decyduje nie tylko o sprawności, ale często także o życiu chorego.

Przeczytaj także: „Nowy konsultant krajowy w dziedzinie reumatologii”.