Psycholog bez motywacji do pracy w szkole?

Społeczeństwo domaga się zmian, widząc, jak wiele młodych osób nie radzi sobie w codziennym życiu. Problemy zdrowia psychicznego, depresja, anoreksja, bulimia, a także wszechobecna i dominująca cyberprzemoc wymagają odpowiedniej diagnozy oraz skutecznego leczenia. Dzieci i nastolatkowie potrzebują zdecydowanej reakcji, a podstawę działań stanowi pierwsza pomoc udzielana przez specjalistów w placówkach oświatowych – informuje o tym Prawo.pl.

W szkołach brakuje psychologów

Statystyki nie pozostawiają złudzeń – w szkołach brakuje psychologów. Niestety tendencja nie jest malejąca, bowiem w poprzednim roku szkolnym psychologów brakowało w mniej więcej 24 proc. szkół, natomiast w bieżącym roku szkolnym liczba ta wzrosła do 32 proc. Najgorsza sytuacja jest w szkołach ulokowanych w mniejszych miejscowościach i na terenach wiejskich. Wykwalifikowany specjalista częściej wybiera stanowisko w sektorze prywatnym – przede wszystkim lepiej opłacalne niż to w oświacie. Poza tym dyrektorzy szkół nie mają żadnych narzędzi finansowych, którymi mogliby zachęcić psychologów do pracy z uczniami. Brakuje ogólnopolskich standardów dostępności do opieki psychologicznej.

Czy ministerstwo rozważa zmiany, widząc narastający z roku na rok problem?

W odpowiedzi na pytania posłów Ministerstwo Edukacji Narodowej poinformowało, że wzmocnienie atrakcyjności pracy w oświacie oraz rozwój wsparcia psychologiczno-pedagogicznego w placówkach oświatowych to priorytet w podejmowanej działalności. Rezultat w postaci zmniejszenia braków kadrowych w szkołach ministerstwo upatruje w systemowym zwiększaniu wynagrodzeń pedagogów, w tym psychologów szkolnych, oraz wzmocnieniu ekonomicznym nauczycieli na skutek podwyższenia wysokości nagród jubileuszowych oraz odpraw (w ramach ostatniej nowelizacji Karty Nauczyciela).

MEN przypomniało, że wysokość wynagrodzenia nauczycieli, w tym psychologów zatrudnionych w szkołach, zależy od indywidualnych warunków zatrudnienia.

Poprawa warunków pracy w pewnym stopniu przyniosła korzyści – według danych MEN wynikających z prowadzonego monitoringu zatrudnienia nauczycieli specjalistów, na 30 stycznia 2026 r. – w aktualnym roku szkolnym 2025/2026 psychologów brakuje w 13,40 proc. szkół w Polsce.

Szkoła ma obowiązek zatrudnienia psychologa

Jak podkreśla Prawo.pl, wprowadzenie systemowego obowiązku zapewnienia psychologa w każdej szkole, niezależnie od decyzji organu prowadzącego, nastapiło już w 2022 r. Obowiązek zatrudniania nauczycieli specjalistów w przedszkolach i szkołach ogólnodostępnych oraz zespołach tych przedszkoli i szkół (zarówno publicznych, jak i niepublicznych) rządzi się swoimi prawami, a właściwie standardami.

Wsparcie finansowe dla pomocy psychologiczno-pedagogicznej ma charakter stały i według obietnic będzie uwzględniane w corocznych planach podziału łącznej kwoty potrzeb oświatowych. Od 2019 r. w części oświatowej subwencji ogólnej wyodrębniono środki na wsparcie pomocy psychologiczno-pedagogicznej odpowiednio dla uczniów podstawówek i szkół ponadpodstawowych, a od 2025 r. wsparciem objęto także wychowanie przedszkolne.

Kwota wsparcia z roku na rok jest coraz wyższa – w 2026 r. ma wynieść prawie 1,93 mld zł. Jednocześnie już od 2022 r. wprowadzono dodatkowe finansowanie standardów zatrudnienia specjalistów w zależności od wielkości szkoły lub zespołu szkół, które również corocznie jest kwotą wyższą w stosunku do poprzedniego.

MEN robi, co może?

Resort edukacji poinformował, że zapewnia bezpłatne kwalifikacyjne studia podyplomowe oraz ofertę bezpłatnych szkoleń dla nauczycieli specjalistów chętnych do pracy w szkole. Działania systemowe uzupełniają projekty rozwijające kompetencje nauczycieli specjalistów – „Szkoła dostępna dla wszystkich” oraz „Wspieranie dostępności edukacji dla dzieci i młodzieży”, mające na celu podniesienie jakości pomocy psychologiczno-pedagogicznej w szkołach.

Przeczytaj także: „Psycholog w szkole tylko z odpowiednimi kwalifikacjami”.