Zapalenie jako niezależny cel terapeutyczny – stanowisko ACC
Opublikowane na łamach „JACC” stanowisko naukowe American College of Cardiology (ACC) z 2025 roku stanowi kamień milowy w podejściu do prewencji sercowo-naczyniowej. Dokument ten kończy erę traktowania stanu zapalnego jedynie jako teorii badawczej, uznając je za udowodniony, modyfikowalny czynnik ryzyka wymagający rutynowej oceny i leczenia.
W przedstawionym badaniu eksperci ACC wskazują jasne wytyczne dotyczące postępowania z tzw. rezydualnym ryzykiem zapalnym (residual inflammatory risk).
Kluczowym elementem nowych rekomendacji jest wprowadzenie powszechnego skriningu w kierunku stanu zapalnego. ACC zaleca oznaczanie hsCRP (białka C-reaktywnego o wysokiej czułości) u wszystkich pacjentów w prewencji wtórnej oraz u części pacjentów w prewencji pierwotnej. Wykazano bowiem, że u pacjentów ze stabilną chorobą wieńcową lub po zawale podwyższony poziom hsCRP jest równie silnym predyktorem kolejnych zdarzeń sercowych co poziom cholesterolu LDL. Wprowadzono klarowną stratyfikację ryzyka na podstawie hsCRP: <1 mg/L (ryzyko niskie), 1–3 mg/L (umiarkowane) oraz >3 mg/L (ryzyko wysokie). Jest to szczególnie istotne u pacjentów z chorobami autoimmunologicznymi, u których klasyczne kalkulatory ryzyka często zawodzą.
Fundamentem leczenia przeciwzapalnego pozostaje modyfikacja stylu życia. Zalecenia obejmują dietę śródziemnomorską lub DASH, regularną aktywność fizyczną (min. 150 minut tygodniowo) oraz zaprzestanie palenia. Niska dawka kolchicyny (0,5 mg raz dziennie) została wskazana jako przeciwzapalna terapia pierwszego rzutu u pacjentów z przewlekłą chorobą wieńcową, u których mimo optymalizacji stylu życia i leczenia statynami utrzymuje się podwyższone stężenie hsCRP.
Czy jest aktualnie „optymalna terapia”? Pacjent z niskim LDL, ale wysokim hsCRP nie jest już pacjentem „wyrównanym”, lecz osobą z aktywnym ryzykiem rezydualnym, wymagając intensyfikacji leczenia. ACC wzywa do przyjęcia nowego standardu, w którym ocena profilu zapalnego pozwala na identyfikację chorych, dla których klasyczne postępowanie może okazać się niewystarczające.
JACC
